Fałszywi przyjaciele polsko-ukraińscy: znaczenia i przykłady

Polska pensja oznacza wynagrodzenie, a ukraińska пенсія — emeryturę lub rentę. Znajomy wygląd słowa może zmienić odczytanie całego zdania. Tabela porównuje 25 par, które możesz sprawdzać podczas czytania.
Więcej wskazówek znajdziesz w materiałach nauka języka przez czytanie, nauka polskiego dla osób ukraińskojęzycznych oraz nauka polskiego przez czytanie.
Jak korzystać z tabeli
Znajdź słowo z czytanego tekstu, porównaj znaczenia i przeczytaj zdanie jeszcze raz. Na przykład zachować spokój oznacza utrzymać spokój. Jeśli chcesz, zapisz krótką wskazówkę własnymi słowami — nie musisz opracowywać wszystkich wierszy naraz.
Jeśli nieznanych słów jest za dużo, poradnik wyboru tekstu na swoim poziomie pomoże wybrać łatwiejszy materiał. Artykuł o zrozumiałym materiale językowym wyjaśnia, jak pracować z tekstem, który da się śledzić bez sprawdzania każdego słowa.
Słowa i ich znaczenia
Pierwotna weryfikacja słownikowa jest datowana na 2026-04-29. Każdy wiersz odsyła do SJP PWN i Slovnyk.ua. Notatki to krótkie redakcyjne parafrazy, a nie skopiowane definicje. Pokazują wybrane znaczenia, nie wszystkie możliwe użycia.
| Para | Znaczenie po polsku | Znaczenie podobnego słowa po ukraińsku | Wskazówka do czytania | Uwaga | Źródła |
|---|---|---|---|---|---|
| sklep склеп | sklep lub punkt sprzedaży | krypta, podziemne sklepienie albo piwnica; istnieje też znaczenie gwarowe związane ze sklepem | We współczesnym polskim najpierw czytaj to jako sklep, nie jako kryptę. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| dywan диван | dywan | sofa lub kanapa | Polski dywan leży zwykle na podłodze, a nie stoi w salonie jako kanapa. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| dynia диня | dynia | melon | W tekstach o jedzeniu dynia to po polsku dynia, nie melon. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| owoc овоч | owoc | warzywo | Polskie owoce to owoce; ukraińskie овочі to warzywa. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| lustro люстра | lustro | żyrandol | W polskie lustro się patrzy; ukraińska люстра to żyrandol. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| czaszka чашка | czaszka | filiżanka lub kubek | Czaszka to kości głowy, a чашка to filiżanka lub kubek. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| pensja пенсія | wynagrodzenie lub pensja | emerytura lub renta | W tekstach o pracy pensja to wypłata, nie emerytura. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| awans аванс | awans lub przesunięcie na wyższe stanowisko | zaliczka lub wypłata z góry | W historii z pracy awans zwykle oznacza zmianę stanowiska, nie zaliczkę. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| akademik академік | dom studencki w typowym kontekście uczelnianym | członek akademii, akademik jako tytuł osoby | W polskich tekstach studenckich akademik to często budynek. | średnia | Słownik polski Słownik ukraiński |
| garnitur гарнітур | garnitur ubraniowy | komplet przedmiotów, np. mebli | W kontekście ubrań polski garnitur to ubranie, nie dowolny zestaw. | średnia | Słownik polski Słownik ukraiński |
| zachować заховати | zatrzymać lub ocalić; zachować się dotyczy sposobu postępowania | ukryć lub schować; także odłożyć w bezpieczne miejsce | Zachować spokój znaczy utrzymać spokój, nie ukryć go. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| zawód завод | zawód jako profesja albo rozczarowanie | fabryka albo zakład przemysłowy | W polskich formularzach zawód często oznacza profesję. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| chwila хвиля | chwila albo krótki czas | fala | Za chwilę dotyczy czasu, nie fali na wodzie. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| krzesło крісло | krzesło | fotel albo miejsce siedzące w wielu kontekstach | Znaczenia częściowo się pokrywają: sprawdź, jaki rodzaj krzesła lub siedziska opisuje tekst. | średnia | Słownik polski Słownik ukraiński |
| pukać пукати | pukać albo stukać | gwarowe: pękać; stukać; strzelać | Pukać do drzwi znaczy stukać do drzwi. Ukraińskie gwarowe пукати też może oznaczać stukać. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| puszka пушка | puszka, blaszany pojemnik albo małe pudełko | armata (rzadko); strzelba w użyciu gwarowym lub ironicznym | Na etykietach żywności puszka to zwykle opakowanie. | średnia | Słownik polski Słownik ukraiński |
| mandat мандат | mandat karny w codziennym użyciu; także mandat w znaczeniu urzędowym | pełnomocnictwo, mandat lub dokument przedstawiciela | Znaczenia częściowo się pokrywają, ale w ruchu drogowym mandat to zwykle kara. | średnia | Słownik polski Słownik ukraiński |
| lichy лихий | słaby, kiepski lub marny | zły, groźny albo szkodliwy | Lichy opisuje słabość lub niską jakość; лихий może oznaczać kogoś złego lub groźnego. | średnia | Słownik polski Słownik ukraiński |
| rok рок | rok | los, przeznaczenie albo muzyka rockowa zależnie od kontekstu | Ukraiński odpowiednik polskiego rok to рік, nie рок. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| zakon закон | zakon religijny albo zgromadzenie | prawo lub ustawa | Po polsku zakon to zwykle zgromadzenie religijne, nie ustawa. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| urok урок | urok, czar albo zaklęcie | lekcja | Urok miasta to jego czar, nie lekcja. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| zaraz зараз | zaraz, za chwilę, niebawem | teraz; zależnie od kontekstu także natychmiast lub bardzo niedługo | Znaczenia częściowo się pokrywają. Sprawdź, czy zaraz oznacza natychmiast, czy za chwilę. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| kazać казати | kazać komuś coś zrobić | mówić albo powiedzieć | Kazać komuś coś zrobić oznacza wydać komuś polecenie. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
| duma дума | duma | myśl albo ukraińska pieśń epicka | W polskich kontekstach emocjonalnych duma to poczucie dumy. | średnia | Słownik polski Słownik ukraiński |
| zapomnieć запам'ятати | zapomnieć | zapamiętać | Zapomnieć oznacza zapomnieć, a запам'ятати — zapamiętać. | wysoka | Słownik polski Słownik ukraiński |
Sprawdzaj zdanie, nie tylko pisownię
Niektóre znaczenia częściowo się pokrywają lub zależą od kontekstu, jak przy mandat i zaraz. Otwórz słownik, jeśli krótka notatka nie wyjaśnia zdania. Tabela nie jest pełnym słownikiem i nie gwarantuje osiągnięcia poziomu CEFR. Mówienie, słuchanie i pisanie wymagają osobnej praktyki.
Czytaj dalej
Prostszych książek szukaj w materiale o lekturach uproszczonych; poradnik przejścia od lektur uproszczonych do oryginałów pomoże przejść do dłuższych tekstów oryginalnych. W TortoLingua dotknięcie nieznanego słowa zaznacza je i otwiera tłumaczenie. Aplikacja korzysta z tych oznaczeń przy wyborze kolejnych krótkich tekstów i proponuje łatwiejsze, jeśli obecny jest zbyt trudny. Kroki pokazuje poradnik jak używać TortoLingua do czytania.
Wypróbuj polskie teksty dla początkujących Ukraińców i wracaj do tabeli, gdy słowo budzi wątpliwości.
Zobacz też listę ukraińskich słów pokrewnych. Słowa pokrewne mogą ułatwić czytanie, ale podobna forma nie potwierdza jeszcze znaczenia.









